Een opknapbeurt voor het Bos van Bosman

Graag willen we iedereen hartelijk bedanken voor het meedenken tot nu toe. De afgelopen periode is het ontwerp voor de opknapbeurt van het Bos van Bosman uitgewerkt van een schetsontwerp naar een voorlopig ontwerp. Op het schetsontwerp zijn veel suggesties en reacties binnengekomen. U kunt een overzicht van de suggesties gebundeld terugvinden onder fase 4 op de pagina ‘wensen en ideeën verwerken’.

Alle wensen en suggesties op het schetsontwerp zijn binnen het projectteam besproken en vervolgens getoetst aan de doelstellingen van het project. Ook is gekeken naar de financiële haalbaarheid en het draagvlak, dit aan de hand van alle opmerkingen die zijn gemaakt tijdens het participatietraject. De doelstellingen voor het park zijn:

1.      Versterken biodiversiteit, ecologie, klimaatadaptatie en toegankelijkheid

2.      Behoud van het bosachtig karakter

3.      Logische en versterkende looproutes voor een goede verbinding met de omgeving

4.      Beheer voor de toekomst

Waar mogelijk zijn de wensen, ideeën en suggesties op het schetsontwerp meegenomen in het voorlopig ontwerp. Nu volgt de volgende stap in het participatietraject. U kunt reageren op het voorlopig ontwerp. Hiervoor zijn een aantal vragen opgesteld waarbij ook wordt aangegeven wat er met de suggesties is gedaan en waarom gekozen is voor dit voorlopig ontwerp. We toetsen daarbij steeds of de vier doelstellingen die we willen bereiken in het park voldoende tot hun recht komen in het ontwerp.

Alle reacties zijn getoetst aan de vier doelstellingen van het project. Ook is gekeken naar de financiële haalbaarheid en het draagvlak, dit aan de hand van alle opmerkingen die zijn gemaakt tijdens het participatietraject. Waar mogelijk zijn de wensen, ideeën en suggesties op het schetsontwerp meegenomen in het voorlopig ontwerp.

Aan de hand van de volgende vragen is gereageerd op het voorlopig ontwerp. Hiervoor zijn een aantal vragen opgesteld waarbij ook wordt aangegeven wat er met de suggesties is gedaan en waarom gekozen is voor dit voorlopig ontwerp. We toetsen daarbij steeds of de vier doelstellingen die we willen bereiken in het park voldoende tot hun recht komen in het ontwerp.

Vraag 1: Verbinden - logische looproutes

Een van de doelstellingen is het verbeteren van de looproutes in en naar het park. Het Bos van Bosman is onderdeel van de Groene Hoofdstructuur van Leiden. Hierbij staat het verbinden van groene gebieden centraal. Verbinding van groene gebieden is belangrijk voor de biodiversiteit en zorgt voor aaneengesloten aantrekkelijke recreatieve groene routes.

Bij het schetsontwerp is de vraag gesteld hoe men aankijkt tegen een nieuwe verbinding met het 1: Schilperoortpark, 2: de Merelstraat en 3: een nieuwe looproute (Springerpad) in het midden van het park. Hierop is zowel positief als kritisch gereageerd. Schade of afbreuk aan biodiversiteit of natuur door een nieuwe of andere verbinding werd als zorg geuit. Anderen vonden de verbeterde verbindingen juist positief.

In de uitwerking van het voorlopig ontwerp is onderzocht of het mogelijk is de verbindingen te maken zonder (blijvende) schade aan de biodiversiteit en natuur. En als er wel schade ontstaat hoe deze zich dan verhoudt tot de andere doelstellingen.

Op basis van de reacties op het schetsontwerp en de onderzoeken is in het voorlopig ontwerp het volgende besloten.

·      Het extra stuk Springerpad laten vervallen.

·      De aansluiting op de Merelstraat laten vervallen.

·      De verbinding met het Schilperoortpark aan de Wassenaarseweg behouden.

Het extra Springerpad en de verbinding met de Merelstraat versterken de toegankelijkheid, ze geven ook een conflict met de doelstelling het bosachtige karakter te behouden en de biodiversiteit te versterken. Ook op Doemee was niet iedereen enthousiast over deze nieuwe verbindingen. De impact op het bosperceel en de voordelen van een nieuwe looproute waren niet in verhouding om deze verbindingen toe te voegen.

De verbinding met het Schilperoortpark aan de Wassenaarseweg verbetert de toegankelijkheid van het park aanzienlijk. Het schaadt het belang van de biodiversiteit en natuur veel minder omdat dit deel van het bos grenst aan de Wassenaarseweg waar al veer verstoring is. Daarnaast speelt de verkeersveiligheid op de kruising met de Wassenaarseweg een belangrijke rol. Deze wordt aanzienlijk verbeterd met de komst van een extra oversteek naar het park toe. Er is een suggestie gedaan om deze oversteek meer aan de zijde van de kruising te maken door het pad in het Schilperoortpark te verschuiven. Dit zorgt echter niet voor een verbeterde verkeersveiligheid en zorgt ook niet voor een logische looproute die de parken met elkaar verbindt. Deze optie is afgevallen.

Vraag 1: Graag toetsen wij bij u of de doelstelling ‘logische looproutes’ voldoende is toegepast in het voorlopig ontwerp?

Samenvatting antwoorden:

Een aantal bewoners is blij met het schrappen van de plannen voor de aansluiting op de Merelstraat en het extra stuk Springerpad. Een deel van de mensen ziet liever een afname van bezoekers/mensen in het Bos van Bosman en zodoende ook liever geen extra ingang(en). Met de huidige inbreidingsplannen is het de verwachting dat meer mensen in Leiden gaan wonen en recreëren in de Leidse parken. Er zijn zorgen over toename van hangjongeren en fietsers in het park door de brug richting het Schiperoortpark en mogelijke afbreuk aan biodiversiteit/natuur. De aanpassingen aan het Pomonapad aan de Blauwe Vogelweg worden over het algemeen als positief beschouwd.

Vraag 2: Versterken - klimaatadaptatie

Het tweede doel van de opknapbeurt is het versterken van het Bos van Bosman op klimaatadaptatie. Door het versterken van het park door klimaatadaptatie is het park voorbereid op het klimaat van de toekomst waarbij het vaker hard zal regenen of er juist lange hete perioden zijn. Dit doen we door een extra stuk water te graven op de plek waar nu een duiker is, om daarmee twee watergangen met elkaar verbinden. Hierdoor ontstaat een betere doorstroming en verbetert de kwaliteit van het water. Uit het participatietraject blijkt weinig behoefte aan een fontein. Daarnaast is er bij Nieuweroord een cascade (mini waterval), de fontein in de centrale vijver is daarom vervallen. De cascade zorgt voor doorstroming in het water. Aan de rand van de vijver aan de kant van het centrale gazon wordt een extra natuurvriendelijke oever gemaakt. Het centrale gazon op het midden-eiland wordt op de natste plekken gedraineerd zodat het gras daar minder drassig is.

Vraag 2: Graag toetsen wij bij u of de doelstelling ‘versterken klimaatadaptatie’ voldoende is toegepast in het voorlopig ontwerp?

Samenvatting antwoorden:

Men is blij met de voorgestelde maatregelen en hoopt dat de waterkwaliteit in de toekomst verbeterd hierdoor.

Vraag 3: Versterken - biodiversiteit en ecologie

Op de vraag hoe om te gaan met het laten liggen van dood hout is via Doemee gereageerd dat dit wenselijk is, maar met name in het bosdeel van het park. Dat betekent dat aan de zijde van de Wassenaarseweg en Blauwe Vogelweg meer ruimte is voor dood hout en rond Nieuweroord juist minder.

Op het midden-eiland wordt rond het gazon een duidelijke zoomvegetatie (dat is een overgang van bos naar gras) aangebracht, bestaande spontane begroeiing van kruiden en struiken. Dit draagt bij aan de biodiversiteit, want zo ontstaan namelijk verschillende leefgebieden voor planten en dieren. Op de vraag op welke doelsoorten we ons moeten richten in het park voor de dieren waren dit met name de vleermuizen, bosuil, egel en insecten. De zoom van het midden-eiland draagt hieraan bij. De ontwikkeling en beheer van deze onderdelen wordt vastgelegd in het beheerplan.

Vraag 3: Graag toetsen wij bij u of de doelstelling ‘versterken biodiversiteit en ecologie’ voldoende is toegepast in het voorlopig ontwerp?

Samenvatting antwoorden:

Men vraagt zich af of het verwijderen van het hekwerk aan de Blauwe Vogellaan tot meer verstoring leidt in het bos van Bosman. De toevoeging van houtrillen op deze plek is een goede maatregel tegen betreding en voor de natuur.

Vraag 4: Versterken – toegankelijkheid

Op de vraag hoe om te gaan met banken in het park is wisselend gereageerd. Men maakt zich zorgen dat er overlast ontstaat door het toevoegen van bankjes. Tegelijkertijd zijn er ook geluiden van mensen die graag meer banken zien in het park. De gemeente heeft het Platform gehandicapten gevraagd advies uit te brengen over hoe de toegankelijkheid verbeterd kan worden voor minder validen in het park. Samen met hen is het park bezocht. Op basis van de reacties op Doemee en het advies van het Platform gehandicapten zijn in het voorlopig ontwerp 3 banken extra geplaatst. Daarnaast is in het voorlopig ontwerp opgenomen dat de brugleuningen verbeterd zullen worden bij de bestaande bruggen, is toegezegd dat paden tijdens de opknapbeurt weer netjes recht worden gelegd, en is gesproken over de oversteek bij de Wassenaarseweg.

Vraag 4: Graag toetsen wij bij u of de doelstelling ‘versterken toegankelijkheid voldoende is toegepast in het voorlopig ontwerp?

Samenvatting antwoorden:

De meeste mensen kunnen zich vinden in de extra banken. De locatie van de bankjes verschilt men van mening over. Enkele mensen vragen om (nog) meer afvalbakken. Enkele bewoners vragen om borden ter verduidelijking van fietsen en honden aan de lijn in het park.

Vraag 5: Behouden – boskarakter

Het derde doel van de opknapbeurt is behoud van het bosachtig karakter van het park. Het Bos van Bosman is van grote waarde voor de stad en met deze opknapbeurt willen we een plan hebben voor de komende 25 jaar. Voor behoud is onderhoud noodzakelijk. Om het bos te behouden moet er voor korte en lange termijn een plan zijn. Op de vraag hoe het bos onderhouden dient te worden is geantwoord dat het dunnen van het bos niet in één keer te doen maar in verschillende percelen. Zo blijft het bosachtige karakter altijd behouden. Het dunnen is noodzakelijk om gezonde bomen de kans te geven te groeien tot volwassen grote bomen en tegelijkertijd de stinzenflora in het park leefruimte te geven. De fasering van het beheer krijgt een plek in het beheerplan. Belangrijk gegeven hierbij is ook de locaties waar stinsen voorkomen, en waar we die willen versterken.

Vraag 5: Graag toetsen wij bij u of de doelstelling ‘behouden boskarakter’ voldoende is toegepast in het voorlopig ontwerp?

Samenvatting antwoorden:

Men is blij met de aandacht voor de stinsenbeplanting. Enkele bewoners vragen meer ruimte voor dood en stervend hout in het bos. Men is blij met de gefaseerde aanpak van het beheer voor het park.

Vraag 6: Beheren – beheerplan

Om ervoor te zorgen dat het Bos van Bosman nu en in de toekomst een fijne en veilige plek blijft voor mens en dier stelt de gemeente Leiden een Beheerplan op. Dit is nodig om zowel de ecologische en recreatieve kwaliteit van het Bos van Bosman te behouden. In de voorlopig ontwerpfase bepalen we waar we welk type bos willen behouden en/of ontwikkelen. De uitwerking naar een beheerplan maken we in de fase van het definitief ontwerp. In het plan staat hoe het park in de toekomst onderhouden wordt. Denk u hierbij aan:

·      Verdeling bos in beheervakken t.b.v. onderhoud en dunnen.

·      Groeiplaatslocaties voor specifieke gewenste beplanting zoals Stinzen.

·      Maatregelen ter bevordering van het leefgebied voor vleermuizen, bosuil, egel, ijsvogel, insecten.

·      Maatregelen ter bevordering waterkwaliteit.

·      Maatregelen omtrent gebruik van het park als verblijfsgebied en recreatiegebied.

Vraag 6: Via deze link komt u bij de beheerkaart. Graag toetsen wij bij u of u iets mist in deze kaart.

Samenvatting antwoorden:

Men vraagt borden ter verduidelijking dat het Bos van Bosman geen losloopgebied is. De meningen over het wel of niet fietsen in het park zijn verdeeld. Het parkeerterrein bij het Van Eijsingapark is vaak erg nat, graag aandacht hiervoor. Er is veel waardering voor de zorgvuldigheid van het proces. Ook een vraag om de plannen te evalueren.