Centrumroute - herinrichting Schuttersveld

In samenwerking met de Provincie Zuid-Holland werkt de gemeente aan de Centrumroute: een route van station Leiden Lammenschans naar station Leiden Centraal die geschikt wordt gemaakt voor R-netbussen (zogenaamd Hoogwaardig Openbaar Vervoer (HOV)). De route wordt daarbij ook van gevel tot gevel opnieuw ingericht om de kwaliteit van de openbare ruimte te verbeteren. Op de Centrumroute gaat het openbaar vervoer straks vóór op de auto, krijgen fietsers en voetgangers meer ruimte, wordt de omgeving sterk vergroend en is de openbare ruimte een fijnere plek om te verblijven. Na het tracé Jan van Hout wordt op dit moment de laatste hand gelegd aan de omgeving van de Hooigracht. Aansluitend wordt vanaf komend voorjaar de Langegracht opnieuw ingericht en tot slot krijgt ook het Schuttersveld tot aan de kruising met de Bargelaan een nieuwe inrichting.

Het ontstaan van het huidige Schuttersveld

In 1850 bestond het Schuttersveld uit weiland dat aan de westzijde begrensd werd door de Stationsweg en aan de oostzijde door de Aloëlaan. Aan de zuidzijde lag de Singel en de noordzijde werd begrensd door het spoor. Het weiland was een exercitieveld wat gebruikt werd voor militaire parades, maar ook voor evenementen zoals landbouwtentoonstellingen, sportuitvoeringen, ringrijderijen en de viering van het Leidens ontzet.

Schuttersveld begin 20ste eeuw

Stationsplein ca. 1950 met rechts in aanbouw zijnde het Rijnsburgerviaduct

De basis van het huidige Schuttersveld ligt met name in de jaren ’50. Hiervoor was de stad aan de noordzijde bereikbaar via de Rijnsburgerweg, die aansloot op de Stationsweg. Door de verhoging van het spoor met het Rijnsburgerviaduct in de jaren ’50 en ’60 werd de Rijnsburgerweg afgebogen naar het hedendaagse Schuttersveld. Het is sindsdien een belangrijke noordelijke toegangsweg tot de Leidse binnenstad.

Visie op het ontwerp

Naast het realiseren van een kwalitatief goede busverbinding die geschikt is voor HOV zijn het leesbaar maken van de binnenstad en het voorzien in een (be)leefbare openbare ruimte belangrijk in de visie op het ontwerp. De stad Leiden is vanaf de plattegrond direct herkenbaar, maar als voetganger of automobilist zijn de structuren van de stad niet altijd even duidelijk.

Om dit te verbeteren en een gevoel van herkenning te creëren als je door de stad loopt, worden bij bijvoorbeeld gedempte grachten op de Centrumroute bomen aan beide zijden van de straat geplaatst. Ook wordt er, waar de Centrumroute de Singel kruist, extra aandacht aan het groen besteed om de kruising van de Singel weer beleefbaar te maken.

Bij de herinrichting van het Schuttersveld, als een van de noordelijke toegangswegen naar de binnenstad, wordt ook ruimte gemaakt voor een groener straatprofiel. Dat zorgt voor een groene entree van buiten de stad tot aan de Singel. Daarbij moet ook meer ruimte gecreëerd worden voor fietsers en voetgangers en moeten de oversteekmogelijkheden worden verbeterd. De visie is dat het project zowel ruimtelijk als ecologisch een verbetering zal opleveren en tegelijkertijd voor een goede doorstroming van het verkeer zorgt.

Bij de herinrichting van het eerste tracédeel is een deel van de Lammenschansweg op soortgelijke wijze heringericht. Door deze benadering te herhalen op het Schuttersveld, ontstaat er een vergelijkbare entree naar de binnenstad aan zowel de noord- als de zuidkant van de stad.